Over gemeentelijke fusie van Enkhuizen, Stede Broec en Drechterland, 7 punten.

Eerst gezegd hebbend dat onderstaande uit het verstand komt en niet uit het hart, wil ik wel zeggen dat het verstand soms beter weet wat goed is dan het hart. Ook al voelt dat niet leuk of fijn, we hebben als mensen soms te maken met omstandigheden die ons dwingen beslissingen te nemen die niet leuk zijn, maar uiteindelijk wel beter.
Hierbij dus 7 punten die fuseren van Enkhuizen, Stede Broec en Drechterland ondersteunen vanuit het verstand:

1 – Bij het afscheid van burgemeester Jan Baas heeft Commissaris van de Koningin Johan Remkes in een toespraak duidelijk te kennen gegeven dat als de drie gemeentes niet uit zichzelf zullen beslissen te gaan fuseren tot één gemeente, de provincie het ze uiteindelijk zal gaan opleggen. Ongeacht wat wij als drie gemeentes ook van  fuseren vinden, hoe wij er ook over denken of  wat wij ook willen, de harde realiteit is: het zal opgelegd worden.
Iets om rekening mee te houden, vooral in relatie tot het volgende punt 2.

2 – Enkhuizen, Stede Broec en Drechterland hebben besloten tot het creëren van één gezamenlijk ambtenarenapparaat. Dit zou goedkoper moeten worden dan de drie oorspronkelijke onafhankelijke ambtenarenapparaten.
Degenen die het proces van éénwording en integratie van deze drie organisaties zouden gaan regelen, hebben het verprutst door onkunde, miscalculaties en incapabiliteit op het gebied van reorganisaties. Nu moet er 13 miljoen(!) euro extra in die éénwording gestopt worden, een enorm bedrag waarvan Enkhuizen 4,8 miljoen voor z’n rekening zou moeten gaan nemen.
Als de drie gemeentes bestuurlijk fuseren, wat maar een kleine stap verder is dan er een gezamenlijk ambtenarenapparaat op na houden, krijgen we 16 miljoen euro om dat ambtenarenapparaat op te tuigen. Een enorm verschil met het zelf 13 miljoen moeten betalen, zeker ook voor Enkhuizen.
Voor het geld dat Enkhuizen over zou houden als de drie gemeentes zouden gaan fuseren, kunnen we heel veel leuke dingen doen in de aanloop tot een fusie. Bijvoorbeeld een hypermoderne sporthal op sportpark Immerhorn neerzetten, zodat dit sportpark een multifunctioneel sportpark op een schitterende A-locatie wordt.

3 – Als de drie gemeentes fuseren tot één grote gemeente, dan komt er een éénduidige regelgeving op het gebied van:

-bedrijven, vestiging voor bedrijven en economie
-sociale voorzieningen
-zorg
-subsidies

en éénduidige interpretatie van bijvoorbeeld de komende Omgevingswet (de grootste wetsverandering die Nederland sinds invoering van de AOW kent), plus nog veel meer. Iedereen weet dan binnen een groot gebied waar hij of zij aan toe is. Vooral ook het bedrijfsleven krijgt dan te maken met éénduidige interpretaties van regelgeving in plaats van versnipperde regelgeving, waardoor bedrijven zich misschien eerder zullen willen vestigen in deze subregio, die dan één grote gemeente is. Dat is goed voor werkgelegenheid en dus voor iedereen!

4 – Als kleine gemeentes krijgen we nu veel te maken met allerlei Gemeenschappelijke Regelingen (GR’en). Die GR’en hebben een wettelijke status waardoor ze een eigen beleid kunnen gaan voeren. De gemeenteraden mogen op die beleidsvoornemens zienswijzen indienen, maar ze kunnen het beleid niet zomaar veranderen.
Enkhuizen loopt daar nu al tegenaan, we hebben nauwelijks meer iets te zeggen over bijvoorbeeld onze eigen sociale voorzieningen. De GR die dat doet, WerkSaam, trekt zich bijzonder weining aan van eisen die Enkhuizen ooit heeft neergelegd als voorwaarden om mee te doen met die GR.

Als gemeenteraden steeds minder te vertellen hebben over zaken in hun eigen gemeente, dan hebben burgers in die gemeentes die op die gemeenteraden gestemd hebben dus nóg veel minder te vertellen gekregen en nóg minder invloed gekregen op wat in de eigen gemeente gebeurt.
Een grote gemeente als een fusiegemeente die zou bestaan uit Enkhuizen, Stede Broec en Drechterland heeft veel meer invloed op allerlei zaken. Dat betekent dus dat de burgers van die gemeente via hun stem ook veel meer invloed hebben op het reilen en zeilen in de gemeente.

5 – De ambtenaren die nu in het gezamenlijke ambtenarenapparaat werken, leveren arbeid en input voor drie gemeentes van ongeveer 20.000 inwoners per gemeente. Ze moeten steeds voor 3 verschillende soorten beleid allerlei raadsvoorstellen maken, voor 3 verschillende gemeenteraden en colleges van B&W zaken beschrijven.
Dat is veel complexer werk dan voor één gemeente van zo’n 60.000 burgers beleid maken, voor één college van B&W stukken schrijven, voor één gemeenteraad raadsvoorstellen maken, voor één gemeentebestuur één beleid uitvoeren.
Die ambtenaren krijgen nu betaald als ambtenaren die werken voor een gemeente van 20.000 inwoners, maar verrichten werk voor een gebied van 60.000 inwoners dat veel complexer is dan werken voor één gemeente van 60.000 inwoners. Het is feitelijk een vorm van uitbuiting die nu gebeurt en HEA vindt dit absoluut niet kunnen.

6 – De naam die een fusiegemeente het best zou passen, zou “Enkhuizen” zijn. Niet vanuit emotie of belangrijkheid van welke gemeente dan ook, maar vanuit de commerciële waarde van die naam.
De naam “Enkhuizen” staat voor een verleden van eeuwen, wordt steeds bekender door de zaadbedrijven, watersport en nautische activiteiten, en door allerlei toeristische activiteiten op het gebied van monumenten, Zuiderzeemuseum en Sprookjeswonderland.

Na één generatie is iedereen aan die naam “Enkhuizen” gewend. Zoals nu iedereen aan de namen Stede Broec en Drechterland gewend is. Mensen die bang zijn voor verlies van identiteit kan ik vragen: zijn Lutjesbroekers nog steeds Lutjebroekers? Zijn Hoogkarspelers nog steeds Hoogkarspelers? Zijn Venhuizers nog steeds Venhuizers? Zijn Westwouders nog steeds Westwouders?
Het antwoord is: “Ja!” De identiteit van de verschillende woonkernen bestaat nog steeds! Op een andere manier, maar nog steeds héél duidelijk en blijvend aanwezig! Door bestuurlijke fusie verandert de identiteit van de woonkernen niet, dat bewijst alles om ons heen. Ook de identiteit van Enkhuizen en z’n burgers zou niet veranderen door een bestuurlijke fusie.

7 – Grootschaligheid schept afstand tussen bestuur en burgers. Ik denk dat dit wel zo is, maar niet noodzakelijk hoeft te zijn.
Als een samenleving een grootschalig bestuur heeft, kun je de samenleving zélf kleinschalig op de menselijke maat organiseren. Zorg, onderwijs, benaderbaarheid van bestuur, sociale voorzieningen: het is allemaal kleinschalig te organiseren. Woonkernen kunnen voor zaken als paspoorten en uittreksels van zaken gewoon allemaal een eenvoudig frontoffice georganiseerd krijgen. Dit kan vastgelegd worden in een fusieovereenkomst, er kan vastgelegd worden dat zo’n gemeente in allerlei opzichten zeer benaderbaar voor de burgers dient te blijven.
We hebben een voorbeeld hoe we het niet zouden willen naast ons als buren: Medemblik met z’n gemeentehuis in het voor velen lastig te bereiken Wognum.

Bovenstaande punten zijn waarom Het Enkhuizer Alternatief denkt dat een bestuurlijke fusie beter voor Enkhuizen, Stede Broec en Drechterland zou zijn dan wat nu gebeurt. Juist in de huidige situatie verliezen wij als gemeenteraden en burgers steeds meer invloed op onze eigen leefomgeving en onze eigen voorzieningen!

Hans Langbroek